Met de regionale partijen in Noordelijk-Nederland zijn afspraken gemaakt over het maken van een Masterplan Lelylijn. In deze eerste fase is onder andere de inpassing van de spoorlijn onderzocht en ook de gebiedsontwikkeling in Emmeloord, Heerenveen, Drachten en Groningen. Verder is er gekeken naar de impact van de Lelylijn over 100 jaar.
Tijdens het Lelylijncongres nam staatssecretaris Aartsen ook het advies van Lelylijngezant Klaas Knot in ontvangst. Knot was door het kabinet gevraagd een onafhankelijk advies te schrijven over een eventuele bekostiging van de aanleg van de Lelylijn. De aanleg kost naar verwachting circa 15 miljard euro.
In zijn advies schrijft Knot dat ‘de Lelylijn primair een lange-termijn versterking is van ruimtelijk-economische structuren en nationale cohesie.’ Als er wordt besloten tot aanleg, dan adviseert Knot het nieuwe kabinet zich te verplichten tot een spaarmodel, met een jaarlijkse storting van 400 miljoen euro in de eerste jaren, oplopend naar jaarlijks 600 miljoen euro. Knot raadt de regio aan om ook jaarlijks te sparen voor de aanleg van de lijn (zo’n 50 miljoen euro).
Nieuw perspectief
Een inhoudelijke reactie op het advies van de Lelylijn-gezant en een besluit over het vervolg is aan een volgend kabinet. In het voorwoord bij het Masterplan erkent Aartsen dat ‘de ontwikkeling van de Lelylijn een diepgewortelde wens is van Noordelijk Nederland’. “Het is ook een begrijpelijke wens. De komst van de snellere verbinding tussen de noordelijke provincies en de Randstad geeft een impuls aan woningbouw, economische ontwikkeling en aan brede welvaart.”
Volgens Aartsen was de ontwikkeling van de Lelylijn een traject van wisselende emoties, van verlangen en hoop, maar ook van teleurstelling en frustratie. “Mijn eerste werkbezoek na mijn aantreden ging naar de noordelijke provincies om recht te doen aan die emoties. Mijn inzet was en is om te kijken naar wat we wel kunnen doen: op welke manier kunnen we op een realistische manier een nieuw perspectief bieden op de komst van de Lelylijn?”
Aartsen merkt wel op dat grote langjarige projecten als de Lelylijn heel moeilijk te realiseren zijn. “De aanleg gaat gepaard met zeer hoge kosten die voor de baat uitgaan. De besluitvorming hierover is lastig, ook omdat er veel andere maatschappelijke opgaven zijn die investeringen vragen.”